Exameneisen CWO Kielboot 3

De exameneisen CWO Kielboot 3 bestaan uit theorie- en praktijkeisen:

Theorie

De volgende knopen en steken moet je kennen en kunnen leggen:

Verder moet je een lijn kunnen beleggen op een klamp, nagel, kikker en bolder..

Tenslotte moet je een lijn kunnen opschieten.

Kunnen aangeven dat touwsoorten kunnen verschillen in: rekvermogen, breeksterkte, slijtvastheid, wateropname en U.V.-bestendigheid.

Het verschil tussen geslagen en gevlochten touwwerk moet herkend worden.

Het verschil kunnen aangeven tussen diverse soorten kunstvezeltouw. De gebruiksmogelijkheden van verschillende soorten touwwerk voor landvasten, vallen, schoten, sleeplijn en ankerlijn moeten gekend worden.

De kandidaat moet weten dat touwwerk vrij van zand gehouden moet worden en zoveel mogelijk gevrijwaard van U.V.-licht.

Het begrip schavielen en maatregelen daartegen moeten beschreven kunnen worden.

Van de eigen boot en tuigage in de praktijk en op afbeeldingen minstens 40 onderdelen bij de juiste naam kunnen noemen.

Deze onderdelen naar eigen keuze van de kandidaat. In ieder geval moeten gekend worden:

voorsteven
spiegel
(harp)sluiting
kous
blok
stootwil
hoosvat
landvast
kiel (zwaard)
helmstok
roer
roerblad
mast
giek
piekeval, klauwval en fokkeval
halstalie (niet aanwezig op een standaard lelievlet)
grootschoot, fokkeschoot
voorlijk, achterlijk, onderlijk
halshoek, schoothoek
grootzeil
fok
artikelomschrijving
2Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement

De volgende regels uit het Binnenvaartpolitiereglement kunnen toepassen:

Algemene bepalingen

ArtikelOmschrijving
1.01.A.1oschip
1.01.A.2omotorschip
1.01.A.3ogroot schip
1.01.A.4oklein schip
1.01.A.6opassagiersschip
1.01.A.14oveerpont
1.01.A.15ozeilschip
1.01.A.16ozeilplank
1.01.B.2osleep
1.01.B.5oassisteren
1.01.C.1o’s nachts
1.01.C.2ooverdag
1.01.C.7oakorte stoot
1.01.C.7oblange stoot
1.01.D.5ovaarweg
1.01.D.6ovaarwater
1.02 lid 1-4verplichtingen en verantwoordelijkheden schipper
1.04voorzorgsmaatregelen
1.05afwijken reglement
1.09sturen
1.11reglement aan boord

Kentekens

artikelomschrijving
2.02kentekens van kleine schepen

Optische tekens

artikelomschrijving
3.01.a,b,c,d,toplicht, boordlichten, heklicht, rondom schijnend licht
3.05verboden tekens
3.07verboden lichten of tekens
3.08 lid 1tekens motorschepen
3.08 lid 5tekens van motorschepen (motorkegel)
3.09 lid 1,2,3,4tekens van slepen en van motorschepen die assisteren
3.12tekens van grote zeilschepen
3.13tekens van kleine schepen
3.15teken voor passagiersschepen < 20 meter
3.20tekens van stilliggende schepen
3.25tekens van in bedrijf zijnde drijvende werktuigen
3.29bijkomende tekens bescherming hinderlijke waterbeweging
3.30noodtekens
3.38teken bij een duiker te water

Geluidsseinen

artikelomschrijving
4.01 lid 1bAlgemene bepalingen scheepstoeter/hoorn
4.01 lid 4In nood verkerend schip
4.02Geven van geluidsseinen
4.04Blijf-weg-sein


Bijlage 6A geluidsseinen:

Attentie
Ik ga stuurboord uit
Ik ga bakboord uit
Ik sla achteruit
Ik kan niet manoeuvreren
Noodsein
Blijf weg sein
Verzoek tot bediening van brug of sluis

Verkeerstekens

artikelomschrijving
5.01Verplichtingen i.v.m. verkeerstekens
5.02Prioriteit

Vaarregels

artikelomschrijving
6.01begripsbepalingen
6.03 lid 1,3,4,5algemene beginselen
6.04 lid 2Tegengestelde koersen: stuurboordwal
6.04 lid 3Tegengestelde koersen: klein schip verleent voorrang aan groot indien geen stuurboordwal
6.04 lid 4Tegengestelde koersen: groot onderling
6.04 lid 7Tegengestelde koersen: kleine motorschepen onderling
6.04 lid 6,8Tegengestelde koersen: kleine zeilschepen onderling en zeil – spier– motor
6.04 lid 9Tegengestelde koersen: klein spier onderling
6.07Voorbijvaren op tegengestelde koersen in een engte
6.09Voorbijlopen: algemene bepalingen
6.10Voorbijlopen
6.13 lid 1, 2, 3, 4Keren
6.14Vertrek
6.16 lid 1 t/m 7Uit- en invaren van havens en hoofd- en nevenvaarwateren
6.17 lid 2Kruisende koersen: stuurboordwal
6.17 lid 3Kruisende koersen: klein schip verleent voorrang aan groot indien geen stuurboordwal
6.17 lid 4Kruisende koersen: groot onderling
6.17 lid 6Kruisende koersen: kleine zeilschepen onderling
6.17 lid 7Kruisende koersen: kleine motorschepen onderling
6.17 lid 8Kruisende koersen: klein spier onderling
6.17 lid 9Kruisende koersen: zeil – spier – motor
6.18 lid 1Diverse vaarregels (gelijke hoogte varen)
6.18 lid 2Diverse vaarregels (voorbijvaren gevaarlijke stoffen)
6.18 lid 4Diverse vaarregels (niet vastmaken of meevoeren aan varend schip zonder toestemming)
6.20 lid 1Hinderlijke waterbeweging
6.22Stremming en beperking van de scheepvaart
6.23Vaarregels voor veerponten
6.26Doorvaren van beweegbare bruggen
6.28 lid 4, 5, 9Doorvaren van sluizen Doorvaren van sluizen
6.28aIn- en uitvaren van sluizen

Regels voor ligplaats nemen

artikelomschrijving
7.09Gedogen langszij te komen
7.10Medewerken bij vertrek

Aanvullende bepalingen

artikelomschrijving
8.08Watersport zonder schip

Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de in beheer bij het Rijk zijnde vaarwegen en op andere met name genoemde vaarwegen

artikelomschrijving
9.04 lid 1,2,3kleine schepen
9.05zeilplanken
Bijlage 15(vaarwegen behorend bij art. 9.04 lid 1)
Bijlage 16(vaarwegen behorend bij art. 9.05)


Bijlage 7 verkeerstekens:

TekenOmschrijving
A.1In-, uit- en doorvaren verboden. Inclusief A.1.a
A.9Verbod op hinderlijke waterbeweging
A.11In-, uit- of doorvaren verboden, wordt aanstonds toegestaan
A.12Verboden voor motorschepen
A.13Verboden voor kleine schepen
A.15Verboden voor zeilschepen
A.16Verboden voor door spierkracht voortbewogen schepen
A.17Verboden voor zeilplanken
B.5Verplichting voor het bord stil te houden
B.6Verplichting de vaarsnelheid te beperken
D.1Aanbevolen doorvaartopening vaste bruggen
E.1In-, uit- en doorvaren toegestaan
E.4Niet vrijvarende veerpont
E.4.1Vrijvarende veerpont
E.9Het gevolgde vaarwater geldt als hoofdvaarwater
E.10Het gevolgde vaarwater geldt als nevenvaarwater
E.11Einde van een verbod of gebod
E15Motorschepen toegestaan
E.16Kleine schepen toegestaan
E.18Zeilschepen toegestaan
E.19Door spierkracht voortbewogen schepen toegestaan
E.20Zeilplanken toegestaan
G.1Optische tekens bij vaste bruggen
G.2Optische tekens bij beweegbare bruggen
G.4Optische tekens bij sluizen
G.5.1aHoogteschaal
H.3Spui- en inlaattekens
Weten dat naast het BPR nog andere reglementen kunnen gelden en weten waar het
BPR en deze andere reglementen gevonden kunnen worden.
Weten welke andere reglementen bovendien nog op welke vaarwateren binnen zijn
vaargebied gelden.
Weten dat voor het varen met bepaalde schepen een Klein Vaarbewijs verplicht is
(Binnenschepenwet Art. 16 lid 2).

De begrippen kracht en koppel moeten gekend worden en ze kunnen gebruiken bij het uitleggen van de onderstaande zaken.

Aan kunnen geven wat de effecten zijn van fok en grootzeil op het sturen van het schip.
Ook aan kunnen geven wat er gebeurt bij een onjuiste zeilstand.
Aan kunnen geven wat de effecten zijn van de helling van de boot op het sturen van het schip.
Kunnen verklaren hoe ten gevolge van de kracht van de wind op het zeil, drift en voortstuwing ontstaan.
Kennis hebben van de oorzaken van stabiliteit van scherpe jachten. Het verschil tussen gewichtsstabiliteit en vormstabiliteit moet kunnen worden uitgelegd.
De goede gebruiken ten opzichte van andere watersporters waaronder wedstrijdzeilers kennen.
De verantwoording kennen ten opzichte van het milieu.
Het kennen van de vlagvoering van het eigen schip.

Het kunnen interpreteren van het weerbericht met betrekking tot de veiligheid van het kielboot varen, mede gezien de eigen vaardigheid.
Het tijdig kunnen herkennen van voortekenen van plotselinge weersomslagen zoals onweer en zware windvlagen.

Weten welke windsnelheden (in m/sec) horen bij de verschillende stappen van de schaal van Beaufort en omgekeerd.

Het verband kennen tussen de omschrijvingen die bij waarschuwingen gebruikt worden en het bovenstaande.

Het gevaar kennen van de dode hoek en de zuiging van grote schepen.

Weten dat grote schepen (o.a. ten gevolge van hun diepgang) op smal vaarwater niet uit kunnen wijken.

Weten dat ook grote vrachtschepen sterk kunnen verlijeren.

Kennis over: de controle op het vastzitten van bevestigingsmaterialen aan boord (ook boven in de mast), het bijwerken van kleine beschadigingen, het schoonhouden van het schip.

Theoretische kennis over het werken met het reefsystemen van het eigen schip. De kandidaat moet kunnen aangeven waar de belangrijkste foutoorzaken liggen.
Twee andere reefsystemen kennen dan die van het ‘eigen’ schip.

Praktijk

Een zeil kunnen aanslaan aan de rondhouten van het ‘eigen’ schip.

Controle inventaris. Eventueel schip schoon/droog maken.
Zeilkle(e)d(en) eraf: droge zijde droog houdend opvouwen en opbergen. Zo nodig sluitingen controleren. Kraanlijn aanslaan, kraanlijn doorzetten. Mik, schaar, bok (dan wel stoeltje) onder giek uit en veilig opbergen.
Fok aanslaan: val van tevoren klaar hangen. Schoot aan fok bevestigen dan wel klaarleggen. Halshoek vastmaken. Leuvers van onder af aanslaan. Niet in het water laten komen. Zie verder: fok opdoeken. Fokkenschoten door de lij-ogen en achtknoop erop zetten.
Grootzeil: grootzeilbindsels vastmaken/controleren (). Aanslaan: piekenval aan spruit en spruitloperborglijn ().Klauwval aanslaan (). Grootzeilval aanslaan (). Zo nodig reven. Zelflozers (indien aanwezig) naar wens instellen. Bemanning moet goed gekleed zijn en de mogelijkheid hebben zich anders te kleden als de omstandigheden veranderen. Reddingvest voor elk persoon is aan boord en is bij voorkeur aangetrokken als een onderdeel van de regenkleding. (*) = indien van toepassing

Zonder gebruik te maken van de motor. Alle manieren met spierkracht zijn toegelaten met dien verstande dat het verhalen geen gevaar op mag leveren voor bemanning, materiaal of andere scheepvaart. Op het schip zelf dient zo veel mogelijk vanuit de kuip gewerkt te worden.

Stilliggend:
Met de kop (nagenoeg) in de wind gaan liggen. Zo nodig verhalen. Iemand/iets ervoor zorg laten dragen dat het schip niet tegen de wal komt. Bemanning voorin of aan de kant van de kraanlijn plaats laten nemen.
Grootzeil hijsen: grootschoot los. Zeilbandjes los. Zo nodig zeil opvangen. Gaffel tot ongeveer 45 graden (). Vallen samen (). Piekenval tijdelijk vastzetten (). Klauwval vastzetten (). Halstalie vast. Rijglijn/rakbanden zo nodig corrigeren. Piek stellen zodat een plooi van nok naar hals resteert (). Kraanlijn zodanig los dat het zeil er geen hinder van ondervindt. Fok hijsen: val losmaken. Zo nodig naar de kuip gaan. Schoothoek aan schoot lostrekken (val ontspannen en beheerst trekken). Strietsen (dwars op de val trekken; de ruimte die ontstaat over de korvijnagel of kikker met de andere hand wegnemen).Val beleggen. Vallen/kraanlijn opschieten. Varend: Voorbereiding: fokkenval vastmaken aan nagelbank/knecht. Nog één zeilbandje vast met slipsteek. Kraanlijn strak aan toekomstige loefzijde. Schoot met slipsteek gereed om snel los te maken. Fokkenschoot klaarleggen naar stuurman toe. Grootzeilval(len) in de hand nemen (als het grootzeil eerst gehesen wordt). Uitvoering in principe: stuurman gaat aan toekomstige loefzijde zitten. Bij alle koersen hoger dan halve wind eerst grootzeil en dan de fok. Bij andere koersen eerst fok, vaart lopen, oploeven tot aan de wind en grootzeil hijsen. (Zie voor het hijsen: stilliggend).Let op: piekenval sterker doorzetten dan 45 graden, dan wel alleen de piek hijsen en met de hand voor schoothoek spelen. Uitzonderingen: bij luwtes/weinig wind, vaak bij bruggen, kan het grootzeil ook gehesen worden bij ruimere koers. Veiligheid: let goed op het andere scheepvaartverkeer. () alleen voor gaffelzeilen

Zowel bij het varen van een rechte koers als bij het maken van bochten dient steeds zoveel mogelijk de juiste zeilstand te worden gevoerd. De zeilen dienen zoveel mogelijk gevierd te zijn zonder dat het voorlijk daarbij kilt. Bij oploeven is het killen van de fok en bij afvallen is het killen van het grootzeil in bescheiden mate noodzakelijk. De zeilen moeten het sturen van de boot ondersteunen.

Met zo min mogelijk slagen een in de winds gelegen punt kunnen bezeilen. Daarbij goed kunnen bepalen wanneer er overstag gegaan kan worden door het gebruik van de ‘achterlijker dan dwars’-peiling. Wanneer een lange en een korte slag gemaakt moeten worden, bij voorkeur met de korte slag bij het in de windse punt aankomen.

Goed hoog aan de wind zeilen en rekening houden met het andere scheepvaartverkeer. Als de wind van één van de oevers waait, is het in nauw vaarwater noodzaak de korte slag met een knik in de schoot te varen om voldoende snelheid te krijgen voor een vloeiende overstagmanoeuvre.

Aan zien komen wanneer er gegijpt moet worden. De stuurman attendeert de bemanning op de komende gijp. Het overkomen van het zeil moet pal voor de wind gebeuren. Na de gijp zit de stuurman aan de hoge zijde. Het schip moet een vloeiende, zo nodig gestrekte, koers blijven varen.
‘Nieuwe’ fokkenschoot pakken en evt. opnieuw de fok te loevert zetten. Direct voor en na de manoeuvre moet de zeilstand juist zijn. Met name het vieren van de schoot moet snel gebeuren.
Gijpen vermijden: indien de omstandigheden het noodzakelijk maken, moet een gijp vermeden kunnen worden. Bijv. het vervangen van de gijp door het maken van een ‘stormrondje’. Bij een ‘stormrondje’ dient rustig te worden opgeloefd en na de overstagmanoeuvre vlot te worden afgevallen door het grootzeil flink los te zetten en de fok bak te blijven houden. Het strijken van het grootzeil is ook een mogelijkheid om de ‘gijp’ (althans met het grootzeil) te vermijden.

Afvaren van hogerwal: met de kop (nagenoeg) in de wind gaan liggen, zo nodig verhalen. Ervoor zorg laten dragen dat het schip niet tegen de wal komt. Landvast(en) losmaken, opschieten en paraat opbergen. Bemanning evenredig over stuurboord en bakboord verdelen. Stuurman aan de helmstok aan de toekomstige loefzijde. Schoten goed los. Goed uitkijken voor een veilige afvaart. Afzet van de wal naar de gewenste (grootste hoek schip/wal) richting (bij langswal ook vooruit) of recht achteruit. Zo nodig fok bak. Afduwer gaat aan de loefzijde van de fok naar de kuip. Zo nodig moet er worden gedeinsd.
Deinzen: schip in de wind leggen. Bemanningsgewicht evenredig over stuur- en bakboord verdelen. Schoten goed los. Fok zo mogelijk bundelen. Stuurman aan de toekomstige loefzijde. Afduwer houdt het schip aan de voorstag of aan de randen van het voordek vast. Het been dat het dichtst bij het voorstag is wordt op het schip geplaatst. Afzet krachtig en recht achteruit. Roerganger geeft roer voor deinzend
schip. Volvallen over de van tevoren vastgestelde boeg. Bij voorkeur zonder fok bak.
Helmstok/hout niet loslaten. Vaart gaan maken (zeil aantrekken) zodra het schip op de juiste koers ligt.
Aankomen aan hogerwal onder alle omstandigheden: de aankomst aan hogerwal dient ook zonder een ‘dwarspeiling’ te kunnen worden uitgevoerd. Landvasten gereed leggen/houden en vastmaken aan het schip. Schip moet stilliggen vlak voor de op de wal aangegeven plaats op één der aan de windse koersen (zo nodig afhouden op veilige wijze). Het schip moet zoveel mogelijk loodrecht op de wal aankomen. De
snelheidsregeling moet zichtbaar zijn. De controle op volledige killende zeilen (op de juiste koers varend) moet hebben plaatsgevonden. Het bemanningslid dat vast gaat maken, blijft zo lang mogelijk ‘laag’ en houdt zich gereed met het landvast in de hand.
Via de loefzijde aan de wal stappen (niet springen).

“Man over boord” constateren en roepen. “Zwem” toeroepen, zo nodig een drijfmiddel toewerpen. Op elke willekeurige koers afvallen naar voor de wind. Er dient iemand te wijzen als de drenkeling moeilijk zichtbaar is. Voor de wind varen totdat je over de aan de windse lijn heen bent (ongeveer 4 bootlengtes). Oploeven en aan de wind gaan varen. Stuurman constateert of laat constateren: “man dwars”. Overstag. Snelheid regelen (niet stil gaan liggen) en langzaam aan lij van de drenkeling langsvaren.
Bemanning geeft aanwijzingen voor de koers in de laatste meters. Bemanning staat aan loef klaar om drenkeling vast te pakken. Bemanning roept “man vast” als dat het geval is. Fok wordt bak getrokken. Drenkeling aan loef, op het draaipunt van het schip (achter het want), zijdelings en zo horizontaal mogelijk binnenhalen. Bijliggen. EHBO toepassen.

Voorbereiding: stootwillen op de juiste plaats bevestigen en zo mogelijk terug in het schip leggen. Afstoplijn zo nodig gereed maken en beleggen in de buurt van het draaipunt van het schip. Vallen klaar maken voor het vrij uitlopen tijdens het strijken.
Kraanlijn aan toekomstige loefzijde. Zeilbandjes gereed houden.
Uitvoering: de keuze van het al dan niet eerst strijken van de fok hangt af van de bekwaamheid van de bemanning en de bestuurbaarheid van het schip. Fok zo nodig strijken. Grootzeil bovenwinds strijken op aan de windse koers.
Grootzeil strijken: voorstrijk (vallen 20 cm vieren). Grootschoot vast. Vlot strijken.
Grootzeil aan loef binnenhalen. Zeilbandjes vast.
Fok strijken: niet in het water laten komen. Fok opdoeken. Stootwillen uithangen.
Bij aankomst:
• via opdraaimethode: vaart verminderen door tegen de wind in te sturen
• via afstopmethode: afstoppen met afstoplijn.
Veiligheid: schip ‘vierkant’ houden. De bemanning niet aan de lijzijde achter in de kuip. Werkende en meevarende bemanning zo snel mogelijk laag in de kuip plaats laten nemen. Het uitzicht van de stuurman wordt belemmerd, dus de bemanning moet mee uitkijken. De situatie moet zo kort mogelijk duren, dus zo snel mogelijk uitvoeren. Niet met handen of voeten vanaf het schip afhouden. Wel goed: afstappen en schip afhouden.

Schip dusdanig fixeren dat ook op lange termijn schade aan eigen of andere schepen niet mogelijk is. Gebruik zo min mogelijk verbindingslijnen met de ‘wal’ (minder dan 3 en meer dan 6 is altijd fout). Kies de lijn zo lang mogelijk. Eerst die lijnen vastmaken
die de natuurlijke beweging van het schip tegengaan (in de wind of tegenstrooms).

Aan kunnen geven wanneer de noodzaak bestaat om te gaan reven. Dit aangeven aan de hand van: schip, zeilwater, windkrachten geoefendheid van de bemanning. Op de eigen lesboot moet indien noodzakelijk gereefd kunnen worden.

In een noodgeval gebruik kunnen maken van het aanwezige anker. Rekening moet worden gehouden met: geen lijn(en) om het anker, het anker moet zich in kunnen graven, het schip moet (nagenoeg) in de wind blijven liggen tijdens het ankeren.

De functie van de bolling van het zeil kennen en zo nodig kunnen beïnvloeden. Tevens moet de helling van het schip steeds zoveel mogelijk constant blijven (een ietsje naar lij).

In volgorde van de moeilijkheid van de situatie, als je constateert dat je vastloopt,dien je:
Zo snel mogelijk van de ondiepte af te sturen. Het schip te krengen om de diepgang te verminderen (denk aan de gijp in voor de windse situaties).
De vaarboom erbij te nemen en:
• door de wind bomen en wegvaren
• een gijp te forceren en wegvaren.
Het zeil te strijken en de boot via dezelfde weg terug te duwen (of zo nodig te laten slepen) als dat je op de ondiepte bent gekomen.

De kandidaat wordt verondersteld met tenminste één motor om te kunnen gaan. Dat betekent:
• De start en stopprocedure van de motor moet gekend worden (zo nodig het gebruik van de choke kennen). Bij buitenboordmotoren moet gecontroleerd worden of er gevaar bestaat voor het raken van de schroef door het roer.
• Aanleggen en afvaren van hogerwal
• Goed afmeren op de eigen ligplaats
• Keren
• Stoppen
• Stilliggen op open water
• Bij directe aanwezigheid van personen in het water dient te motor te worden uitgeschakeld.

Toepassing en onderhoud van touwwerk: de gebruiksmogelijkheden kennen van verschillende soorten touwwerk (kunststof) voor landvasten, vallen, sleeplijn en ankerlijn. Het touwwerk moet vrij van zand en scherpe randen worden gehouden en zoveel mogelijk gevrijwaard zijn van invloed van U.V.-licht.
Steken en knopen en hun toepassing: twee halve steken, slipsteek, achtknoop, platte knoop, schootsteek (enkel en dubbel), mastworp (2 manieren), paalsteek, opschieten van een tros, tros beleggen op een bolder, lijn beleggen op een klamp of nagel.

Kunnen vaststellen of er gevaar voor een aanvaring zal ontstaan bij kruisende koersen door over het andere schip een peiling te nemen op de achtergrond.

De uitwijkregels voor het eigen vaargebied kunnen toepassen. Een uitwijkmanoeuvre dient tijdig te worden ingezet. De bemanning mag waarschuwen voor andere scheepvaart.

Zoveel mogelijk dient de juiste naamgeving te worden gebruikt. Zowel bij de communicatie binnen de boot als tussen schepen en personen onderling.